Ο Patrick Harpur και η Δαιμονική Πραγματικότητα των UFO

Ο Patrick Harpur και η Δαιμονική Πραγματικότητα των UFO

Ο Patrick Harpur αποτελεί μία από τις πιο ριζοσπαστικές μορφές της σύγχρονης ουφολογίας και παραφυσικής σκέψης αλλά και της φιλοσοφίας . Το έργο του δεν έχει να κάνει με ακόμα μια προσπάθεια εξήγησης των UFO ως φυσικά αντικείμενα ή ψυχολογικές εμπειρίες. Ο Harpur θέλησε να επαναπροσδιορίσει την ίδια την έννοια της πραγματικότητας. Στον πυρήνα της θεωρίας του βρίσκεται η ιδέα ότι ο σύγχρονος δυτικός πολιτισμός έχει χάσει την ικανότητα να αντιλαμβάνεται έναν ζωντανό, εμψυχωμένο και συμβολικά ενεργό κόσμο. Τα ΑΤΙΑ, τα οράματα , οι νεράιδες, οι δαίμονες, οι θρησκευτικές οπτασίες και οι επαφές με τον Αλλόκοσμο δεν αποτελούν, για τον Harpur, ξεχωριστές κατηγορίες φαινομένων, αλλά διαφορετικές ιστορικές εκδηλώσεις ενός βαθύτερου φαντασιακού πεδίου που συνοδεύει την ανθρώπινη συνείδηση από ΠΑΝτα.

Ο Harpur γεννήθηκε στη Βρετανία και σπούδασε αγγλική φιλολογία στο Cambridge . Η θέληση για γνώση τον πήγε πολύ μακριά σε σχέση με την ακαδημαϊκή επιστήμη με τη στενή έννοια. Μελέτησε τον Henry Corbin, τον Carl Gustav Jung, τον νεοπλατωνισμό, τον William Blake και την πλατωνική αντίληψη περί ψυχής του κόσμου.  Η ευρύτατη παιδία του , οδήγησε τον Harpur και το έργο του ,  στο σημείο συνάντησης της συγκριτικής μυθολογίας, της φιλοσοφίας της φαντασίας, της ψυχολογίας του βάθους και της εσωτερικής παράδοσης της Δύσης. Αυτή η διανοητική γενεαλογία είναι κρίσιμη για να καταλάβει κανείς το γιατί ο Harpur δεν αντιμετωπίζει τα UFO ως “μπουλόνια και βίδες”, αλλά ως συμπτώματα μιας βαθύτερης κρίσης της νεωτερικής συνείδησης.

Η σημαντικότερη ίσως επιρροή του Harpurr ,  υπήρξε ο Γάλλος φιλόσοφος Henry Corbin και η έννοια του mundus imaginalis. Ο όρος Mundus Imaginalis, που εισήγαγε στη σύγχρονη φιλοσοφία ο Γάλλος ισλαμολόγος Henry Corbin, ορίζει ένα αντικειμενικό, διάμεσο επίπεδο πραγματικότητας το οποίο γεφυρώνει τον αισθητό υλικό κόσμο με τον καθαρά πνευματικό κόσμο των ιδεών. Αντλώντας την έμπνευσή του από την αραβική έννοια «'Alam al-Mithal» της σουφικής και σιιτικής μυστικής παράδοσης, ο Corbin περιέγραψε αυτόν τον χώρο όχι ως μια ανθρώπινη ψευδαίσθηση ή φαντασιοπληξία, αλλά ως ένα πεδίο με πλήρη οντολογική υπόσταση. Στο πλαίσιο αυτό, ο φιλόσοφος διαχώρισε αυστηρά το υποκειμενικό φαντασιακό (imaginary) από το αντικειμενικό εικονιστικό (imaginal), τονίζοντας ότι η ενεργή φαντασία δεν αποτελεί εργαλείο μυθοπλασίας, αλλά μια ανώτερη γνωστική και μεταμορφωτική ικανότητα της ψυχής. Αυτός ο διάμεσος κόσμος, γνωστός και ως «Όγδοο Κλίμα» πέρα από τη γήινη γεωγραφία, λειτουργεί ως ο κατεξοχήν τόπος των αρχετύπων, όπου οι άυλες πνευματικές αλήθειες ενσαρκώνονται σε μορφές και τα υλικά σώματα εκπνευματώνονται. Αποτελεί τη γενέτειρα των προφητικών οραμάτων, των μύθων και των αποκαλυπτικών ονείρων, εκφράζοντας τις βαθύτερες αλήθειες μέσω της γλώσσας των συμβόλων. 

Σε αντίθεση με τη σύγχρονη δυτική σκέψη που αντιμετωπίζει τη φαντασία ως υποκειμενική αυταπάτη, ο Corbin θεωρούσε ότι οι φαντασιακές εικόνες είναι εξίσου πραγματικές αλλά με διαφορετικό τρόπο από τα φυσικά αντικείμενα. Ο Harpur υιοθετεί αυτή τη θεώρηση και τη μεταφέρει στο φαινόμενο των UFO, θεωρόντας ότι τα UFO ανήκουν σε αυτή τη οριακή κατάσταση μεταξύ ύλης και ψυχής.

Η έννοια του φαντασιακού αποτελεί το θεμέλιο ολόκληρης της κοσμοθεωρίας του. Ο Harpur θεωρεί ότι ο δυτικός πολιτισμός, μετά τον Διαφωτισμό και την άνοδο του επιστημονικού υλισμού, περιόρισε την πραγματικότητα σε ποιότητες όπως το μετρήσιμο και το υλικό. Η φαντασία υποβαθμίστηκε σε ψευδαίσθηση  ,  σε ιδιωτική ψυχική λειτουργία. Όμως για τον Harpur η φαντασία δεν αφορά μια  αυθαίρετη φαντασιοπληξία αλλά για έναν θεμελιώδη τρόπο γνώσης και συμμετοχής στον κόσμο. Μέσα από αυτήν ο άνθρωπος δεν επινοεί απλώς εικόνες αλλά έρχεται σε επαφή με ζωντανές δομές πραγματικότητας.

Αυτή η αντίληψη συνδέεται βαθιά με τον νεοπλατωνισμό και ιδιαίτερα με την ιδέα της anima mundi, της ψυχής του κόσμου. Στον Νεοπλατωνισμό, με κύριο εκφραστή τον Πλωτίνο, το Anima Mundi (η Ψυχή του Κόσμου) αποτελεί την τρίτη θεμελιώδη υπόσταση της κοσμολογικής ιεραρχίας, λειτουργώντας ως ο συνδετικός κρίκος ανάμεσα στον άυλο πνευματικό κόσμο και την αισθητή υλική πραγματικότητα. Σύμφωνα με τη νεοπλατωνική μεταφυσική, η πραγματικότητα απορρέει ιεραρχικά από το Εν (την απόλυτη και απρόσιτη πηγή των πάντων) προς τον Νου (τον χώρο των καθαρών ιδεών και της νόησης), από τον οποίο με τη σειρά του εκπορεύεται η Ψυχή. Η Ψυχή του Κόσμου χαρακτηρίζεται από μια διττή φύση: το ανώτερο μέρος της παραμένει στραμμένο προς τον Νου, ατενίζοντας τις αιώνιες αρχές, ενώ το κατώτερο μέρος της (η Φύσις) στρέφεται προς τα κάτω για να οργανώσει, να μορφοποιήσει και να διοικήσει την κατά τα άλλα χαοτική και άψυχη ύλη. Με αυτόν τον τρόπο, το Anima Mundi δεν αποτελεί μια αφηρημένη θεωρητική σύλληψη, αλλά μια ενεργή, ζωοποιό δύναμη που διαποτίζει τη δημιουργία, μετατρέποντας το σύμπαν σε έναν ενιαίο, έμψυχο και οργανικά συνδεδεμένο ζωντανό οργανισμό, όπου κάθε επιμέρους ύπαρξη μοιράζεται την ίδια κοινή πηγή ζωής. Το σύμπαν γίνεται έτσι ένα συμβολικό πεδίο αλληλεπιδράσεων και όχι ένας αδιάφορος μηχανισμός ύλης.

Η πιο διάσημη ανάπτυξη αυτών των ιδεών βρίσκεται στο βιβλίο Daimonic Reality: A Field Guide to the Otherworld. Εκεί ο Harpur επιχειρεί να δείξει ότι τα UFO, οι νεράιδες, οι δαιμονικές εμφανίσεις, οι θρησκευτικές οπτασίες και οι υπερφυσικές εμπειρίες αποτελούν εκδηλώσεις του ίδιου διαχρονικού φαινομένου. Η βαθύτερη δομή της εμπειρίας δεν αλλάζει παρά μόνο το πολιτισμικό της προσωπείο. Παλαιότερα οι άνθρωποι έβλεπαν αγγέλους, ξωτικά και δαιμονικές μορφές. Στον τεχνολογικό εικοστό αιώνα βλέπουν εξωγήινους, μεταλλικούς δίσκους και βιοτεχνολογικές οντότητες. Οι εικόνες προσαρμόζονται στη φαντασιακή γλώσσα κάθε εποχής.

Εδώ εμφανίζεται η κεντρική έννοια του Δαιμονικού . Ο Harpur προσπαθεί να αποκαταστήσει την αρχαία σημασία του δαίμονα, η οποία χάθηκε μετά τη χριστιανική " δαιμονοποίηση " της λέξης. Στην αρχαιοελληνική σκέψη ο δαίμων δεν ήταν κατ’ ανάγκην κακό ον. Ήταν μια ενδιάμεση δύναμη μεταξύ θεών και ανθρώπων. O Ησίοδος μίλησε για το Χρυσό Γένος ενώ ο Σωκράτης μιλούσε για τον προσωπικό του δαίμονα ως εσωτερική φωνή καθοδήγησης. Στον Πλάτωνα , οι δαίμονες λειτουργούσαν ως μεσολαβητές ανάμεσα στον υλικό και τον θεϊκό κόσμο ενώ το μοναδικό ιερό στην Ακαδημία ήταν αυτό των Μουσών . Ο Harpur θεωρεί ότι η σύγχρονη κουλτούρα έχασε την επαφή με αυτή την ενδιάμεση οντολογία και μαζί της έχασε την ικανότητα να αντιλαμβάνεται τα φαινόμενα που εμφανίζονται στα όρια πραγματικότητας και έμπνευσης .

Για αυτόν, τα UFO είναι σύγχρονες δαιμονικές εμφανίσεις . Δεν είναι απλώς εξωγήινα σκάφη αποτελούμενα από άγνωστο μέταλλο , ούτε κάτι που υπήρξε αποκλειστικά στο μυαλό  . Είναι όντα του φαντασιακού κόσμου που εκδηλώνονται μέσα από συμβολικές μορφές. Το χαρακτηριστικό τους δεν είναι η σταθερότητα αλλά η μεταβλητότητα. Τα UFO μεταμορφώνονται, εξαφανίζονται, παραβιάζουν τη λογική του χώρου και του χρόνου, προκαλούν αλλοιωμένες καταστάσεις συνείδησης και λειτουργούν με τρόπο βαθιά θεατρικό και συμβολικό.  Αν το πάμε παλαιότερα , η συμπεριφορά θυμίζει περισσότερο τις νεράιδες των σπηλαίων της ελληνικής παράδοσης και τους νεραιδοπαρμένους ή τις δαιμονικές μορφές της λαϊκής μυθολογίας παρά εξωγήινους εξερευνητές ή και εισβολείς . 

Η θεωρία του αποκτά μεγαλύτερη σαφήνεια όταν συγκριθεί με άλλους σημαντικούς ουφολόγους. Σε αντίθεση με τον Jacques Vallée που είχε ήδη προτείνει στο Passport to Magonia ότι το φαινόμενο των UFO συνδέεται με τη λαογραφία των νεράιδων και των υπερφυσικών οντοτήτων και ότι το φαινόμενο λειτουργεί ως “σύστημα ελέγχου” που επηρεάζει την ανθρώπινη κουλτούρα μέσα από μυθολογικές εμπειρίες , ο Harpur απορρίπτει την ιδέα ότι πρόκειται για εξωτερικό μηχανισμό ελέγχου ή για κυριολεκτικές υπερδιαστατικές οντότητες αν και συμφωνεί ότι το φαινόμενο είναι μεταμορφικό και παράδοξο.   Ο John Keel, κυρίως στο Operation Trojan Horse, περιέγραψε τα UFO ως εξωδιαστασιακές παρουσίες που παραβιάζουν τους νόμους της φύσης και αρκετά συχνά, και εμφανίζουν κατεργάρικη συμπεριφορά. . Για τον Harpur ,  το φαινόμενο είναι κυρίως φαντασιακό αλλά και συμμετοχικό.

Η σχέση του με τον Carl Gustav Jung είναι ακόμη πιο σύνθετη. Ο Jung αντιμετώπισε τα UFO ως σύγχρονα αρχέτυπα που αναδύονται από το συλλογικό ασυνείδητο σε περιόδους πολιτισμικής κρίσης. Οι ιπτάμενοι δίσκοι λειτουργούσαν ως mandalas ,  σύμβολα ψυχικής ολότητας σε έναν κόσμο διασπασμένο από τον Ψυχρό Πόλεμο και την τεχνολογική αποξένωση. Ο Harpur δέχεται τη παραπάνω διάσταση αλλά θεωρεί ότι ο Jung παρέμεινε υπερβολικά ψυχολογικός. Για τον Harpur τα αρχέτυπα δεν περιορίζονται στον ανθρώπινο ψυχισμό αλλά διαθέτουν οντολογική αυτονομία μέσα στο φαντασιακό πεδίο.

Η θεωρία του έχει κοινούς τόπους με αυτές των John Mack και Jeffrey Kripal. Ο Mack υποστήριζε ότι οι εμπειρίες απαγωγής δεν μπορούν να εξηγηθούν αποκλειστικά μέσω ψυχοπαθολογίας ή φυσικής πραγματικότητας και ότι λειτουργούν ως εμπειρίες οντολογικού Σοκ .Το οντολογικό σοκ αποτελεί την πλήρη και βίαιη κατάρρευση των θεμελιωδών πεποιθήσεών μας για τη φύση της πραγματικότητας, της ύπαρξης και του εαυτού μας. Δεν πρόκειται για μια απλή αλλαγή άποψης, αλλά για την ξαφνική συνειδητοποίηση ότι οι κανόνες που διέπουν τον κόσμο είναι εντελώς διαφορετικοί από αυτό που θεωρούσαμε δεδομένο, γεγονός που αφήνει το άτομο βαθιά μετέωρο και ψυχολογικά αποσταθεροποιημένο. Αυτή η κατάσταση πυροδοτείται συνήθως από έντονες, άμεσες εμπειρίες τις οποίες το μυαλό αδυνατεί να επεξεργαστεί με τα υπάρχοντα γνωστικά του εργαλεία. Τέτοιες αιτίες περιλαμβάνουν τις βαθιές ψυχεδελικές εμπειρίες και τη διάλυση του εγώ, τις εμπειρίες κοντά στον θάνατο, τις θεάσεις ανεξήγητων εναέριων φαινομένων, ή ακόμη και σοβαρά, αιφνίδια ψυχικά και σωματικά τραύματα που διαλύουν βίαια την αίσθηση ασφάλειας. . Ο Kripal, μέσα από τη μελέτη των υπερφυσικών εμπειριών, προτείνει ότι η συνείδηση και η πραγματικότητα αλληλεπιδρούν με τρόπους που η νεωτερική σκέψη αδυνατεί να συλλάβει. Ο Harpur κινείται κοντά σε αυτές τις θέσεις, αλλά δίνει μεγαλύτερη έμφαση στη δύναμη της εικόνας και της μυθολογικής συνείδησης.

Η φαντασιακή πραγματικότητα του Harpur γίνεται ιδιαίτερα ορατή όταν εξετάζονται συγκεκριμένα μοτίβα εμπειρίας. Οι αφηγήσεις απαγωγών από UFO περιλαμβάνουν συχνά παράλυση, αλλοιωμένη αίσθηση χρόνου, φωτεινές παρουσίες, τηλεπαθητική επικοινωνία και εμπειρίες μεταμόρφωσης. Αυτά τα μοτίβα εμφανίζονται σχεδόν αυτούσια σε μεσαιωνικές αφηγήσεις για τους νεραιδοπαρμένους , οι   εμπειρίες με incubι και succubι  ή τα σαμανικά ταξίδια. Το περίφημο Oz Factor της Jenny Randles, η αίσθηση δηλαδή ότι ο μάρτυρας μεταφέρεται σε έναν παράξενα σιωπηλό και αποκομμένο κόσμο, θυμίζει βαθιά τις παραδοσιακές περιγραφές μετάβασης στον Άλλόκόσμο.

Παρόμοια μοτίβα εμφανίζεται και σε αυτά που αφηγείται ο Whitley Strieber στο Communion, όπου οι “επισκέπτες” λειτουργούν λιγότερο ως βιολογικοί εξωγήινοι και περισσότερο ως υπερφυσικές μεταμορφικές παρουσίες που προκαλούν υπαρξιακή αποδιοργάνωση και πνευματική μεταμόρφωση. Το ίδιο συμβαίνει και στο φαινόμενο του Mothman, το οποίο ο John Keel αντιμετώπισε ως παράδειγμα για μια πραγματικότητα που εισβάλλει μέσα στον κόσμο μας με τρόπους ακατανόητους και αντιφατικούς.

Αυτή η παραδοξότητα σχετίζεται άμεσα με το αρχέτυπο του Κατεργάρη. Ο Κατεργάρης είναι η μορφή που διαλύει τα όρια, αντιστρέφει τις βεβαιότητες , προκαλεί γνωστική αποσταθεροποίηση και ανοίγει διόδους . Οι UFO οντότητες συμπεριφέρονται συχνά σαν τον Κατεργάρη . Μερικές φορές παρουσιάζονται με γελοία ή υπερβολικά στοιχεία, αλλάζουν μορφή και σχήμα , δίνουν αντιφατικά μηνύματα και φαίνεται να υπονομεύουν κάθε προσπάθεια να βγει νόημα. Για τον Harpur αυτή η αστάθεια δεν είναι σφάλμα της εμπειρίας αλλά δομικό χαρακτηριστικό της φαντασιακής πραγματικότητας. Σαν Κοαν.

Το βαθύτερο φιλοσοφικό έργο του Harpur αναπτύσσεται στο The Philosophers’ Secret Fire. Εκεί απομακρύνεται ακόμη περισσότερο από την ουφολογία με τη στενή έννοια και επιχειρεί να θεμελιώσει μια πλήρη φιλοσοφία σχετικά με το φαντασιακό . Ο συγγραφέας χρησιμοποιεί τον όρο «Μυστικό Πυρ», μια μεταφορά δανεισμένη από τους αλχημιστές, για να περιγράψει μια διαχρονική εσωτερική γνώση που μεταφέρεται ανά τους αιώνες όχι μέσω της ψυχρής λογικής, αλλά μέσω της ποιητικής και μυθικής φαντασίας. Στο επίκεντρο της θεωρίας του βρίσκεται η «Ψυχή του Κόσμου» (Anima Mundi), η ιδέα δηλαδή ότι ο κόσμος δεν αποτελείται από νεκρή ύλη, αλλά είναι ένας ζωντανός, ψυχολογικός χώρος όπου η εσωτερική μας κατάσταση συναντά και καθρεφτίζεται στην εξωτερική πραγματικότητα.Μέσα από αυτή την οπτική, ο Harpur ασκεί έντονη κριτική στον σύγχρονο επιστημονισμό και τον ορθολογισμό, υποστηρίζοντας ότι η εμμονή μας να ερμηνεύουμε τα πάντα κυριολεκτικά έχει απογυμνώσει τη ζωή από το μυστήριο και το ιερό της στοιχείο. Βασισμένος στον Νεοπλατωνισμό και την ψυχολογία του Καρλ Γιουνγκ, εισάγει την έννοια του «Δαιμονικού Κόσμου», ενός διάμεσου χώρου ανάμεσα στον άνθρωπο και το θείο, όπου ανήκουν τα όνειρα, οι μύθοι, τα οράματα και τα παραφυσικά φαινόμενα, τα οποία η σύγχρονη επιστήμη απορρίπτει ως απλές ψευδαισθήσεις.Για να στηρίξει τη θέση του, ο συγγραφέας γεφυρώνει διαφορετικά ιστορικά πεδία, ξεκινώντας από την αρχαία Ελλάδα και τη σημασία του Άδη ως ψυχολογικού υποσυνείδητου. Συνεχίζει με την αλχημεία και τον σαμανισμό της Αναγέννησης, περνά στον Ρομαντισμό και το έργο ποιητών όπως ο Ουίλιαμ Μπλέικ, και καταλήγει στη σύγχρονη επιστήμη, αποδεικνύοντας ότι ακόμα και οι πιο σύνθετες επιστημονικές θεωρίες, όπως οι μαύρες τρύπες, είναι στην πραγματικότητα σύγχρονοι μύθοι που επιστρατεύει η ανθρώπινη φαντασία για να εξηγήσει το αόρατο .Τελικός στόχος του έργου είναι η επανεκμάγευση του κόσμου, προτρέποντας τον αναγνώστη να ξεπεράσει τα στενά όρια της λογικής και να εμπιστευτεί ξανά τη διαίσθηση και τον εσωτερικό του κόσμο.

Η δυτική σκέψη, σύμφωνα με τον Harpur, κατέστρεψε σταδιακά τη δυνατότητα του ανθρώπου να βιώνει τον κόσμο συμβολικά. Ο Διαφωτισμός μετέτρεψε τη φύση σε νεκρή ύλη και τη φαντασία σε υποκειμενική ψευδαίσθηση. Όμως οι μύθοι, τα όνειρα, τα σύμβολα και οι apparitions δεν εξαφανίστηκαν ποτέ. Συνέχισαν να επιστρέφουν μέσα από τα UFO, τα παραφυσικά φαινόμενα και τις οριακές εμπειρίες.

Σε αυτό το σημείο η σκέψη του αποκτά σχεδόν μεταφυσική διάσταση. Ο άνθρωπος δεν είναι παρατηρητής ενός αντικειμενικού σύμπαντος αλλά συμμετέχων σε έναν ζωντανό κόσμο εικόνων. Η φαντασία λειτουργεί ως όργανο αντίληψης , όπως οι αισθήσεις . Χρησιμοποιώντας τη Φαντασία ως όργανο αντίληψης, κατανοούμε ότι αυτά τα φαινόμενα ανήκουν σε μια ενδιάμεση (liminal) πραγματικότητα. Είναι οι «Δαίμονες» (με την αρχαιοελληνική έννοια του δαίμονος, δηλαδή των διαμεσολαβητών μεταξύ θεών και ανθρώπων), οι οποίοι εκδηλώνονται για να μας υπενθυμίσουν ότι ο κόσμος δεν είναι μόνο υλικός. Μέσα από αυτήν ο άνθρωπος αντιλαμβάνεται επίπεδα πραγματικότητας που δεν είναι ακόμα? προσβάσιμα στη μετρητική επιστήμη. Τα UFO γίνονται έτσι όχι τεχνολογικά αντικείμενα αλλά “ρωγμές” μέσα από τις οποίες η φαντασιακή φύση της πραγματικότητας γίνεται ορατή.

Παρά την δυναμική της θεωρίας του, η οπτική του Harpur έχει δεχθεί σημαντική κριτική. Πολλοί θεωρούν ότι η φαντασιακή θεωρία είναι υπερβολικά ασαφής , τόσο ώστε να είναι και μη διαψεύσιμη. Εάν κάθε παραφυσικό φαινόμενο ερμηνεύεται ως εκδήλωση του φαντασιακού , τότε η θεωρία κινδυνεύει να εξηγεί τα πάντα και τελικά τίποτα συγκεκριμένο. Άλλοι υποστηρίζουν ότι η σκέψη του θολώνει επικίνδυνα τα όρια μεταξύ εξωτερικής πραγματικότητας και ψυχολογικής εμπειρίας. Από μια αυστηρά επιστημονική σκοπιά, η θεωρία του φαίνεται να μετα-φυσικοποιεί ψυχολογικά φαινόμενα χωρίς επαρκή εμπειρική τεκμηρίωση.

Ωστόσο η σημασία του έργου του  Harpur δεν βρίσκεται τόσο στην επίδειξη επιστημονικών αποδείξεων αλλά στην επέκταση των φιλοσοφικών ορίων του σύγχρονου υλισμού. Η σκέψη του λειτουργεί ως επίθεση ενάντια στην απομάγευση του κόσμου. Ο σύγχρονος άνθρωπος, σύμφωνα με αυτή τη θεώρηση, κατοικεί μέσα σε έναν μηχανικό πολιτισμό που έχει χάσει τη δυνατότητα της μυθολογικής εμπειρίας. Τα UFO επιστρέφουν ακριβώς επειδή το Φαντασιακό που δημιουργεί τον Μύθο ,  δεν μπορεί να εξαφανιστεί. Όσο περισσότερο το "Μοντέρνο" επιχειρεί να εξορίσει τον μύθο, τόσο πιο έντονα ο μύθος επανεμφανίζεται μέσα από ανωμαλίες, οράματα και παράδοξα φαινόμενα.

Το τελικό ερώτημα που θέτει ο Harpur δεν είναι αν τα UFO είναι εξωγήινα ή είναι "εισβολείς" από μέσα. Το πραγματικό ερώτημα είναι αν η ίδια η πραγματικότητα είναι πολύ πιο ζωντανή, πολυεπίπεδη, πολυδιάστατη και συμβολικά ενεργή από όσο επιτρέπει να φανταστούμε ο σύγχρονος υλισμός. Σε αυτό το πλαίσιο , τα UFO δεν αποτελούν απλά μια ανωμαλία της πραγματικότητας αλλά την εκδήλωση μιας βαθύτερης φύσης της πιο κοντά στην Αλήθεια? . Είναι μορφές που αναδύονται από ένα σύμπαν το οποίο δεν έπαψε ποτέ να υπάρχει, ακόμη κι όταν ο άνθρωπος ξέχασε πώς να το βλέπει.

Η ουφολογία του Patrick Harpur μετατρέπεται έτσι σε μια φιλοσοφία της ίδιας της συνείδησης και της ίδιας της ύπαρξης. Το μυστήριο παύει να είναι μια αναζήτηση του περιθωρίου . Γίνεται η ίδια η καρδιά του κόσμου.

«Σε όλη τη διάρκεια της ζωής τους, ο W.B. Yeats και ο C.G. Jung αναζητούσαν προγενέστερα παραδείγματα και πνευματικές συγγένειες για τις οραματικές — τις δαιμονικές — οπτικές τους. Ανάμεσά τους ανακάλυψαν και μελέτησαν σχεδόν κάθε σημαντικό εκπρόσωπο αυτής της παράδοσης. Αυτό δεν προκαλεί έκπληξη, γιατί χαρακτηριστικό αυτής της παράδοσης είναι ότι συνδέει όλους όσοι την ανακαλύπτουν, σχηματίζοντας μια αλυσίδα ιστορικών δεσμών. Οι αλχημιστές την αποκαλούσαν Aurea Catena, τη Χρυσή Αλυσίδα· και όποιος συλλάβει έναν κρίκο της, συνδέεται με όλους τους υπόλοιπους.»

— Patrick Harpur, Daimonic Reality: A Field Guide to the Otherworld

Βιβλιογραφία

Harpur, P. (1994). *Daimonic Reality: A Field Guide to the Otherworld*. London: Penguin/Arkana.

Harpur, P. (2002). *The Philosophers’ Secret Fire: A History of the Imagination*. London: Penguin Compass.

Harpur, P. (2010). *A Complete Guide to the Soul*. London: Rider.

Corbin, H. (1972). *Mundus Imaginalis, or the Imaginary and the Imaginal*. In *Swedenborg and Esoteric Islam*. West Chester: Swedenborg Foundation.

Corbin, H. (1998). *Alone with the Alone: Creative Imagination in the Sufism of Ibn Arabi*. Princeton: Princeton University Press.

Jung, C. G. (1959). *The Archetypes and the Collective Unconscious*. Princeton: Princeton University Press.

Jung, C. G. (1978). *Flying Saucers: A Modern Myth of Things Seen in the Skies*. Princeton: Princeton University Press.

Vallée, J. (1969). *Passport to Magonia: From Folklore to Flying Saucers*. Chicago: Henry Regnery Company.

Vallée, J. (1975). *The Invisible College*. New York: E.P. Dutton.

Keel, J. A. (1970). *Operation Trojan Horse*. New York: G.P. Putnam’s Sons.

Keel, J. A. (1975). *The Mothman Prophecies*. New York: Saturday Review Press.

Mack, J. E. (1994). *Abduction: Human Encounters with Aliens*. New York: Scribner.

Kripal, J. J. (2010). *Authors of the Impossible: The Paranormal and the Sacred*. Chicago: University of Chicago Press.

Strieber, W. (1987). *Communion: A True Story*. New York: William Morrow.

Randles, J. (1998). *The Truth Behind Men in Black*. London: Piatkus.

Blake, W. (1790–1793). *The Marriage of Heaven and Hell*.

Campbell, J. (1949). *The Hero with a Thousand Faces*. Princeton: Princeton University Press.

Eliade, M. (1964). *Shamanism: Archaic Techniques of Ecstasy*. Princeton: Princeton University Press.

Hillman, J. (1975). *Re-Visioning Psychology*. New York: Harper & Row.

Weber, M. (1946). *Science as a Vocation*. In *From Max Weber: Essays in Sociology*. New York: Oxford University Press.

McKenna, T. (1992). *The Archaic Revival*. San Francisco: HarperSanFrancisco.